Ticaret Bakanlığı Denetimleriyle 28,7 Milyar TL’lik Gelir Kaybının Önüne Geçildi

Sonradan kontrol firma denetimleri ve ikincil kontrol beyanname incelemeleri kapsamında son 2,5 yılda usulsüz gümrük ve dış ticaret işlemlerine yönelik 28,7 milyar TL ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlendi.

Ticaret Bakanlığı, geçmiş dönemlere ait gümrük ve dış ticaret işlemlerinin mevzuata uygunluğunun denetlenmesine yönelik çalışmalarını sürdürüyor. Bakanlık tarafından yürütülen sonradan kontrol firma denetimleri ve ikincil kontrol beyanname incelemeleriyle, kamu gelirlerinde oluşabilecek kayıp ve kaçakların önüne geçildi. Ticaret Bakanlığı verilerine göre, yürütülen denetimler sonucunda son 2,5 yılda toplam 28,7 milyar TL tutarında ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlendi. Denetimlerde; 2024 yılında 5,5 milyar TL ikincil kontrol, 1,3 milyar TL sonradan kontrol olmak üzere toplam 6,8 milyar TL ek tahakkuk ve ceza kararı uygulandı. Bu rakam bir önceki yıla göre yüzde 98 artış gösterdi. 2025 yılında 11,8 milyar TL ikincil kontrol, 1,8 milyar TL sonradan kontrol kapsamında olmak üzere toplam 13,6 milyar TL ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlendi. Böylece bir önceki yıla kıyasla yüzde 100 artış sağlandı. 2026 yılının ilk 6 ayında ise 6,5 milyar TL ikincil kontrol ve 1,8 milyar TL sonradan kontrol sonucunda toplam 8,3 milyar TL tutarında ek tahakkuk ve ceza kararı alındı. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 43 artış gösterdi. Riskli işlemler ileri analiz yöntemleriyle belirleniyor Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen çalışmalarda, yüz binlerce firma ve milyonlarca gümrük beyannamesi arasından risk taşıyan işlemler tespit ediliyor. Denetim süreçlerinde uzman insan kaynağının yanı sıra veri analitiği temelli sistemlerden de yararlanılıyor. Sonradan Kontrol Puanlama Sistemi (SKPS), İkincil Kontrol Alarm Sistemi (İKAS), Dahilde İşleme Kontrol Programı (DİKOP) ve Kıymet Alarm Sistemi (KIYAS) gibi uygulamalarla riskli işlemler daha etkin şekilde analiz ediliyor. Riskli olduğu belirlenen firmalar Ticaret Bakanlığı Müfettişleri tarafından sonradan kontrol denetimine alınırken, şüpheli görülen gümrük beyannameleri ise 18 Bölge Müdürlüğü bünyesindeki Kontrol Şubeleri tarafından ikincil kontrol incelemesine tabi tutuluyor. Ticaret Bakanlığı, gümrük ve dış ticaret işlemlerinin mevzuata uygun şekilde yürütülmesi, haksız rekabetin önlenmesi ve vergi gelirlerindeki kayıp ve kaçağın azaltılması amacıyla söz konusu denetimlerin önümüzdeki dönemde de etkin şekilde sürdürüleceğini bildirdi.